KITENDAWILI CHA SIMBA WANYIKA

Pichani ni Bindo Kipanga  huyu alijua mpango WA kuanzishwa kwa Simba wanyika, na alikuwa WA kwanza kuwa Kenya.sehemu za Kericho na baadaye alikaa.simba wanyika Muda mfupi na kurudi Dar es salaam kujiunga na Western jazz.

Migogoro ya Ndani, na Mapambano ya Hatimiliki

Historia ya bendi kongwe na maarufu ya Simba Wanyika imejaa mambo mengi yaliyo nyuma ya pazia ambalo hayajawahi kuwekwa wazi kikamilifu. 

Unapochimba kwa undani, unagundua kuwa mafanikio makubwa ya bendi hii yalienda sambamba na dhoruba kali za kimaslahi, migogoro ya kifamilia, na mikataba ya kinyonyaji kutoka kwa makampuni ya kurekodi muziki.

Ili kuelewa vizuri kiini cha kusambaratika kwa ngome hii ya muziki wa dansi, ni lazima uangazie mambo makuu matano yafuatayo:

1. Mkataba wa Siri wa Wilson na Mpasuko wa Ndani

Moja ya migogoro mikubwa iliyotikisa misingi ya Simba Wanyika ni ule uamuzi wa Wilson (Wilson Peter Kinyonga) kuingia mkataba wa siri na kampuni ya kurekodi muziki bila kumshirikisha au kumtaarifu ndugu yake, George Peter Kinyonga. 

Ukweli wa jambo hili ulikuja kubainika kwa mshangao mkubwa wakati bendi ilipokuwa inajiandaa kurekodi nyimbo maalum kwa ajili ya ziara (tour songs). 

Suala hili liliacha jeraha kubwa la kiitikadi na uaminifu ndani ya uongozi wa bendi.

2. Suala la Vyombo: Tuzo au Mtego wa Kampuni?

Kuna maandiko na simulizi za kihistoria zinazodai kuwa Simba Wanyika walikabidhiwa seti ya vyombo vya muziki na kampuni moja ya kurekodi. 

Hata hivyo, "msada" huo haukuwa wa bure; vyombo hivyo vilitolewa kama malipo mbadala (barter trade) ya kazi na hakimiliki za nyimbo zao. 

Hali hii ilichangia kuwanyonya wasanii hao kwani thamani ya nyimbo zao ilizidi mbali gharama ya vyombo walivyopewa.

3. Mpango wa George Kujimwambafai na Hatimiliki

Kama jibu au matokeo ya migogoro ya ndani, George Kinyonga naye alianza kuchukua hatua za kujilinda. 

Kulikuwa na mpango madhubuti wa George kwenda kurekodi na kusajili nyimbo zake binafsi kwa jina lake mwenyewe (kama hakimiliki yake), hatua iliyoashiria wazi kuwa bendi ilikuwa inaelekea ukingoni mwa mgawanyiko.

4. Sakata la Wimbo "Sina Makosa"

Wimbo wa "Sina Makosa" unabaki kuwa moja ya nembo kubwa za muziki wa Afrika Mashariki, lakini nyuma yake kuna utata mkubwa. 

Maandiko mbalimbali ya kihistoria yanathibitisha uwepo wa mgogoro mzito wa kimaslahi na kisheria kuhusu nani hasa alikuwa na haki miliki ya wimbo huo, nani alipaswa kulipwa mirabaha (royalties), na jinsi jina la wimbo wenyewe lilivyobeba ujumbe wa kijembe au majibu ya migogoro yao ya ndani.

5. Njama za Makampuni na Kupendelewa kwa Les Wanyika

Hali ilizidi kuwa mbaya pale kampuni ya kurekodi ikitumia ushawishi wa jina la mfanyakazi wake mmoja wa ndani ilipoanza kuonyesha upendeleo wa wazi. 

Kampuni hiyo ilishikilia msimamo wa kutaka kurekodi na kupromoti nyimbo za Les Wanyika pekee (bendi iliyozaliwa baada ya kumegeka kwa Simba Wanyika), na kuamua kutaka kuipiga kumbo na kuisusa kabisa Simba Wanyika.

Umuhimu wa Kuhakiki Taarifa

Kifupi, zipo habari nyingi sana za Simba Wanyika na bendi zote zilizozaliwa kutoka kwayo (uzao wake) ambazo hazijawahi kusimuliwa ipasavyo, au zimesimuliwa kwa upendeleo. 

Hii ndiyo maana kuna umuhimu mkubwa wa **kuacha kila mwenye taarifa azilete mezani, kisha ije kazi ya ziada na ya kitaalamu ya kuzihakiki (cross-checking) ili kupata ukweli usiopotoshwa.

Mfano mzuri wa umuhimu wa uhakiki ni katika sakata la mwanamuziki Mponda . Katika maandiko fulani, ilielezwa kuwa Mponda alikuwa mmoja wa wajumbe wa Simba Wanyika. 

Hata hivyo, baada ya kufanya ufuatiliaji wa kina na kuwasiliana moja kwa moja na mwandishi wa taarifa hiyo, mwandishi huyo aliomba muda wa siku mbili kufanya utafiti upya. 

Aliporudi, alikiri kuwa taarifa hiyo haikuwa ya kweli na kushauri kipengele hicho kiondolewe kabisa ili kulinda ukweli wa historia.

Hii inadhihirisha kuwa, bila kufanya tafiti za ana kwa ana na kuhoji vyanzo, historia ya muziki wetu inaweza kujaa upotoshaji mkubwa.

Jana niliongea na Luza Jonh, Bindo Kipanga nilipata maelezo mazuri tu.

Makala haya kwa hisani ya : BARIKI NGOWO -MUZIKI HALISI