NDANI YA DAKIKA 15 JINSI MADAKTARI BINGWA WA HOSPITALI YA RUFAA YA KANDA YA NYANDA ZA JUU KUSINI WALIVYOFUTA GIZA LA MIAKA MINGI TABORA

 

Mapinduzi makubwa ya kihistoria katika sekta ya afya yanaendelea kushuhudiwa katika Hospitali ya Wilaya ya Sikonge mkoani Tabora ambapo ambapo madaktari bingwa wa macho kutoka Hospitali ya Rufaa ya Kanda za Nyanda za Juu kusini wameweka kambi maalum ya upasuaji wa mtoto wa jicho kuwezesha kuwarejeshea nuru, utu, na tabasamu zaidi ya wananchi 400 ambao hapo awali wamekuwa gizani, huku ikivunja kuta za kijiografia na kifedha kwa familia masikini.

Wakitumia ujuzi wa hali ya juu Wataalamu hao wameweza kufanya upasuaji salama unaochukua wastani wa dakika 15 kwa kila magonjwa ambapo dakika hizi chache zimekuwa na thamani ya dhahabu, zikifuta giza la miaka mingi na kuwapa wagonjwa fursa ya pili ya kuona ulimwengu na kuzitua familia masikini mzigo mzito wa gharama za kusafiri umbali mrefu kufuata matibabu hayo ya kibingwa mkoani Mbeya au mikoa mingine ya mbali.

Akizungumza na wanahabari Daktari kiongozi wa timu ya wataalamu hao Dkt. Barnabas Mshangila wa Hospitali ya Rufaa ya Kanda ya Nyanda za Juu Kusini ameeleza kuwa ugonjwa wa Mtoto wa jicho huwasababisha watu uwezo wao wa kuona wa kushiriki kwenye shughuli za kiuchumi kama kulima, kufanya biashara, na kujitegemea, jambo linaloongeza utegemezi wa kiuchumi ndani ya ngazi ya familia.

Ameeleza kuwa kambi hiyo ya matibabu ya upasuaji wa mtoto wa jicho  haijarejesha tu uwezo wa kuona, bali imempa kila mwanafamilia husika aliyekuwa akimwongoza ndugu wake fursa na uhuru wa kurejea katika shughuli binafsi au shuleni kwa Watoto katika ukombozi wa kielimu na utamaduni mpya unaookoa mustakabali wa kizazi kijacho cha wana-Sikonge

“Kwa kuwarudishia uwezo wa kuona zaidi ya wananchi 300, kambi hii imefungua milango ya kiuchumi kwa zaidi ya watu 600—ikijumuisha wagonjwa wenyewe na wauguzi wao ambao sasa wamepata uhuru. Sasa, nguvu kazi hii muhimu inarejea kwa kasi mashambani na kwenye biashara, hatua itakayochochea ukuaji wa uchumi wa wilaya ya Sikonge na kupunguza umaskini.” – Dkt. Mshangila

Nae Meneja wa Shirika la Kimataifa la Helen Keller Intl nchini Tanzania, Athuman Tawakal ameeleleza kuwa mafanikio ya kambi hii ni matokeo ya muundo thabiti wa kiuongozi na ushirikiano wa kimkakati kutoka taasisi kuu tatu, Wizara ya Afya kwa mwongozo thabiti wa kisera na uratibu wa kitaifa, ikihakikisha huduma hizi za kibingwa zinawafikia wananchi wa maeneo ya pembezoni kwa usawa na viwango vya juu zaidi, Hospitali ya Rufaa ya Kanda ya Nyanda za juu kusini kama moyo wa operesheni hii, kwa kuonyesha uzalendo na weledi wa hali ya juu kwa kutoa huduma bila uchovu na Shirika la Hellen Keller International nguzo kuu katika utoaji wa rasilimali, vifaa tiba, na kuhamasisha jamii ili kuondoa unyanyapaa na hofu dhidi ya upasuaji wa macho.

Zaidi ya wananchi 400 wanatarajiwa kufanyiwa upasuaji wa mtoto wa jicho katika kambi hii ya siku saba, iliyoanza tarehe 25 Oktoba na inayotarajiwa kuhitimishwa rasmi tarehe 31 Oktoba,

JKCI NA HTAF ZALENGA SHILINGI BILIONI 25 KUSAIDIA MATIBABU YA WATOTO 1,000 WENYE MAGONJWA YA MOYO

 

Hafla ya JKCI–HTAF Prestige Gala Dinner 2026 inalenga kuunga mkono juhudi za Serikali katika kugharamia matibabu ya moyo kwa watoto na kujenga Nyumba ya Matumaini.

TANZANIA inakabiliwa na changamoto ya watoto wanaozaliwa na matatizo ya moyo, hali inayohitaji ushirikiano wa Serikali, sekta binafsi, taasisi na wadau mbalimbali ili kuhakikisha watoto wenye uhitaji wanapata huduma za matibabu kwa wakati.

Katika kukabiliana na changamoto hiyo, Taasisi ya Moyo ya Jakaya Kikwete (JKCI), kwa kushirikiana na Heart Team Africa Foundation (HTAF), inalenga kukusanya shilingi bilioni 25 kupitia hafla ya JKCI–HTAF Prestige Gala Dinner 2026, itakayofanyika tarehe 4 Desemba 2026 katika Hoteli ya Malaika Beach Resort jijini Mwanza, chini ya kaulimbiu “Okoa Moyo wa Mtoto, Okoa Taifa.”

Fedha hizo zinalenga kusaidia matibabu ya watoto 1,000 wenye matatizo ya moyo katika kipindi cha miaka 4 hadi 5, pamoja na kugharamia vipengele vingine vya mpango huo, ikiwemo ujenzi wa Nyumba ya Matumaini, itakayosaidia watoto wanaopatiwa matibabu na familia zao.

Mgeni Rasmi katika hafla hiyo anatarajiwa kuwa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mheshimiwa Dkt. Samia Suluhu Hassan.

Makadirio yaliyotolewa yanaonesha kuwa watoto 16,000 hadi 24,000 wanaweza kuzaliwa na matatizo ya moyo nchini kila mwaka. Kati yao, takribani watoto 4,000 wanakadiriwa kuwa na magonjwa makali ya moyo yanayohitaji upasuaji ndani ya mwaka mmoja

Changamoto inayowakabili baadhi ya watoto hao si ukosefu wa wataalamu , bali pia uwezo wa familia kugharamia sehemu ya matibabu inayobaki baada ya mchango wa Serikali.

Serikali ya inagharamia asilimia 70 ya gharama za matibabu ya watoto wenye matatizo ya moyo, huku mzazi au mlezi akiwajibika kugharamia asilimia 30 inayobaki. Hata hivyo, kutokana na hali ngumu za kiuchumi, familia nyingi hushindwa kumudu sehemu hiyo ya gharama, jambo linaloweza kuchelewesha watoto kupata huduma wanazohitaji.

Akizungumzia umuhimu wa kuunganisha nguvu katika kukabiliana na changamoto hiyo, Mkurugenzi Mtendaji wa Taasisi ya Moyo ya Jakaya Kikwete (JKCI), Dkt. Peter Kisenge, amesema Tanzania ina wataalamu na uwezo wa kutoa huduma za upasuaji wa moyo kwa watoto

SERIKALI YATEKELEZA MKAKATI WA KITAIFA WA UTATUZI WA MIGONGANO BAINA YA BINADAMU NA WANYAMAPORI WAKALI NA WAHARIBIFU

Na Mwandishi wetu, Dodoma

Naibu Waziri wa Maliasili na Utalii Mhe. Hamad Hassan Chande (Mb) Serikali imeendelea kutekeleza Mkakati wa Kitaifa wa kusimamia utatuzi wa migongano baina ya Binadamu na Wanyamapori kwa kuwadhibiti wanyamapori wakali na waharibifu hususan tembo wanaovamia na kusababisha uharibifu wa mazao na mali za wananchi kwenye maeneo mbalimbali hapa nchini.

Mhe. Chande amesema hayo  Oktoba 28, 2026 katika Kikao cha pili cha Mkutano wa Tano wa Bunge la Jamhuri ya Muungano wa Tanzania wakati akijibu swali la Mhe. Yohana Stephen Msita (Mb) aliyetaka kufahamu mpango wa Serikali katika kudhibiti wanyama waharibifu hususan tembo wanaosababisha uharibifu wa mazao na mali Jimbo la Itigi.

Mhe. Chande amesema miongoni mwa jitihada hizo ni pamoja na kuendelea kutumia kituo cha kudumu cha Askari kilichopo katika Kijiji cha Doroto na kambi za muda mfupi kwenye vijiji vya Chisingisa, Sanjaranda, na Kitaraka kwa ajili ya kuitikia kwa haraka kwenye matukio na kudhibiti wanyamapori wakali na waharibifu, kuendelea kuimarisha doria za kudhibiti wanyamapori wakali na waharibifu na kuendelea kutoa elimu kwa wananchi kuhusu mbinu rafiki za kudhibiti wanyamapori hao.

Vilevile ametaja jitihada nyingine ni kuwagawia wananchi nyenzo na vifaa rafiki vya kudhibiti na kufukuza tembo kwenye vijiji mbalimbali, kuendelea kutumia teknolojia ya ndege nyuki (drones), na kuendelea kushirikiana na wadau ambapo Serikali kwa kushirikiana na shirika lisilo la kiserikali la Southern Tanzania Elephant Program (STEP) imetengeneza vihenge 24 vya kuhifadhi mazao vilivyoboreshwa. 

Aidha, Mhe. Chande amesema sambamba na hatua hizo, Serikali imevuna tembo wawili (2) waliokuwa wakihatarisha usalama wa maisha na mali za wananchi katika vijiji vya Doroto na Sanjaranda vilivyomo jimboni humo.

WAZIRI AWESO AMTEUA PENGO MAKEKE KUWA BALOZI WA KUPAMBANA NA UPOTEVU WA MAJI

Waziri wa Maji Mhe. Jumaa Aweso 

Mchekeshaji na mtengenezaji wa maudhui maarufu nchini, Fadhil Adam Atiki anayejulikana kama Pengo Makeke, ameteuliwa kuwa Balozi wa Mapambano dhidi ya Upotevu wa Maji nchini.

Uteuzi huo umetangazwa na Waziri wa Maji, Mhe. Jumaa Aweso, kufuatia ubunifu wa msanii huyo wa kutumia sanaa na vipaji vyake kuelimisha jamii kupitia maudhui ya mtandaoni yanayoonyesha athari za upotevu wa maji kwa njia ya kuigiza na kuburudisha.

Katika ujumbe wake kupitia mitandao ya kijamii, Waziri Aweso amempongeza Pengo Makeke na kueleza kuwa Wizara imeguswa na kazi yake.

Nikupongeze kwa dhati kwa ubunifu huu Pengo Makeke kwa kutumia sanaa na kipawa chako kutuma ujumbe muhimu na kuelimisha jamii hususani katika mapambano makali tuliyonayo ya upotevu wa maji nchini. Binafsi nimeelimika zaidi, nimejifunza na nimeburudika, ameandika Waziri Aweso.

Waziri huyo ameongeza kuwa sanaa ya Pengo Makeke imeongeza chachu katika vita dhidi ya upotevu wa maji na kwamba Wizara ipo kazini kuhakikisha kila tone la maji linalindwa.

Nikumbee Pengo Makeke, endelea kuwa balozi wa kampeni yetu hii ya kuhakikisha tunalinda thamani ya kila tone. Tufike hatua tuone upotevu wa maji kama upotevu wa fedha, alisisitiza.

Kufuatia uteuzi huo, leo Oktoba 29, Pengo Makeke amefanya ziara katika Mamlaka ya Majisafi na Usafi wa Mazingira Dar es Salaam (DAWASA) na kupokelewa na Afisa Mtendaji Mkuu wa DAWASA, Mhandisi Mkama Bwire.

Kwa mujibu wa taarifa ya DAWASA, katika kikao hicho pande mbili zimeweka mikakati mbalimbali ya kufikisha elimu kwa wananchi juu ya mapambano dhidi ya upotevu wa maji kupitia sanaa.

Pengo Makeke kupitia ukurasa wake ameishukuru Wizara na wananchi kwa ujumla.

Asiyeshukuru watu, hata Mungu hawezi kumshukuru! Asante sana Mheshimiwa Waziri wa Maji Jumaa Aweso na katibu wako makini Gipson George. Asanteni sana wananchi, ndugu, jamaa na marafiki. Naomba ushirikiano wenu, ameandika Pengo Makeke.

Waziri Aweso pia ametoa wito kwa Mamlaka zote za Maji nchini kuchukua hatua haraka wanapopokea taarifa za mabomba kupasuka au kuvuja, na pia amewataka wasanii na watengeneza maudhui nchini kuona fursa zilizopo katika sekta ya maji kama vile mapambano dhidi ya mabadiliko ya tabianchi, ulinzi wa vyanzo vya maji na matumizi ya teknolojia ya mita janja.

Pengo Makeke 

Pengo Makeke akiwa DAWASA 

UGANDA YAUNGA MKONO AJENDA YA RAIS SAMIA YA KUIMARISHA AFYA YA UZAZI, YAPAMBANA NA MALARIA

Serikali ya Uganda imepongeza juhudi za Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan, ambaye ni Kinara wa Umoja wa Afrika (AU) wa Afya ya Uzazi, Mama na Mtoto, katika kuongoza juhudi za kuimarisha afyaya uzazi na ustawi wa wanawake, watoto na vijana barani Afrika na kupambana na magonjwa ikiwemo Malaria.

Hayo yamebainishwa na Waziri wa Nchi wa Afya wa Uganda, Mhe. Anifa Bangirana, alipokutana na ujumbe wa Serikali ya Tanzania jijini Kampala, tarehe 22 Oktoba 2026, kwa lengo la kubadilishana uzoefu katika mapambano dhidi ya ugonjwa wa Malaria.

Waziri Bangirana amesema mapambano dhidi ya Malaria ni muhimu katika kuimarisha afya ya uzazi, kwa kuwa ugonjwa huo huathiri wanawake wajawazito na watoto hivyo kuongeza hatari ya vifo au athari zinazoweza kuzuilika. 

Amesema kuwa Uganda inalenga kutokomeza malaria ifikapo mwaka 2030 kupitia Mkakati wa Kitaifa na Mpango wa Kutokomeza Malaria Busoga (Busoga Malaria Eradication Programme-BMEP), unaohusisha Serikali, wadau na jamii katika kutekeleza afua za kinga, upimaji na matibabu.

Taarifa ya utafiti wa viashiria vya Malaria nchini Uganda ya mwaka 2024/25 inaonesha kuwa matumizi ya kinga dhidi ya Malaria kwa wanawake wajawazito yameimarika, ambapo asilimia 73 walipata angalau dozi tatu za dawa za kinga, ikilinganishwa na asilimia 41 mwaka 2018/19. Hata hivyo, maambukizi ya Malaria kwa watoto wenye umri wa miezi 6 hadi 59 imeongezeka kutoka 10% mwaka 2018/19 hadi 13% mwaka 2024/25, hali inayoonesha umuhimu wa kuimarisha juhudi za mapambano dhidi ya ugonjwa huo.

Kwa upande wake, Kiongozi wa Ujumbe wa Tanzania, Dkt. Sunday Dominico, Naibu Mkuu wa Sekretarieti ya Kinara wa Umoja wa Afrika - Afya ya Uzazi, Mama na Mtoto, ameeleza kuwa Rais Samia amekuja na lengo la Sifuri tatu kuelekea kuimarisha afya ya Mama na Mtoto ifikapo mwaka 2030. 

“Rais Samia amelenga hadi ifikapo mwaka 2030 Bara la Afrika tuwe na Sifuri ya kujifungulia nyumbani, Sifuri ya vifo vya mama na mtoto vinavyoweza kuzuilika, na Sifuri ya watoto wasiokuwa na chanjo” amefafanua Dkt. Sunday na kusisitizakuwa kuwa mapambano dhidi ya Malaria ni sehemu muhimu ya kufanikisha shabaha hizo na kulinda Afya ya Mama na Mtoto.

Akiongoza mapambano dhidi ya ugonjwa wa Malaria katika Mkoa wa Busoga, Dkt. Specioza Wandira Kazibwe, Makamu wa Rais wa kwanza Mwanamke wa Uganda (Mstaafu) na Mshauri Mwandamizi wa Rais wa Uganda kuhusu Idadi ya Watu na Afya amesema utafiti wa awali (pilot study) uliofanyika katika eneo la Busoga umeonesha mafanikio makubwa katika mapambano dhidi ya Malaria. 

“Takwimu zinaonesha kupungua kwa msongamano wa mbu aina ya ‘Anopheles’ kwa asilimia 88.7, kiwango cha maambukizi mapya ya Malaria yaliyobainika katika vituo vya kutolea huduma za afya yameshuka kutoka 90% hadi 10%” amebainisha Dkt. Kazibwe na kuikaribisha Tanzania pamoja na wadau wengine kufika Busoga kujifunza namna walivyofanikisha programu hiyo.

Katika ziara hiyo, ujumbe wa Tanzania, ukiongozana na Balozi wa Tanzania nchini Uganda, Mhe. Meja Jenerali Marco Gaguti, umetembelea Kata mbalimbali katika Wilaya ya Iganga, Mkoa wa Busoga, kujifunza namna jamii inavyoshiriki katika utekelezaji wa Mpango wa BMEP katika kuimarisha afua za kinga na kudhibiti maambukizi ya Malaria.

KONGAMANO LA 49 KWA WAKUU WA HOSPITALI DUNIANI LAFUNGWA RASMI

Mkutano wa 49 wa Wakuu wa Hospitali Duniani (49th IHF World Hospital Congress 2026), ulioandaliwa na Shirikisho la Kimataifa la Hospitali (IHF), umehitimishwa jijini Seoul, Korea Kusini, kwa msisitizo wa kuimarisha ushirikiano wa kimataifa, kukuza ubunifu na kuimarisha uwezo wa hospitali kukabiliana na mabadiliko katika sekta ya afya.

Akizungumza katika hafla ya kufunga mkutano huo, Rais wa IHF, Dkt. Henry Gallardo, alisisitiza kuwa mustakabali wa huduma za afya unategemea uwezo wa hospitali kubadilika, kushirikiana na kutumia ubunifu kuboresha huduma kwa wagonjwa.

Miongoni mwa masuala matano yaliyopewa kipaumbele ni matumizi salama na yenye maadili ya akili Unde (AI), uendelevu wa mazingira, usalama wa wagonjwa na wafanyakazi, uwekezaji katika maendeleo na ustawi wa wataalamu wa afya, pamoja na uendelevu wa kifedha wa hospitali.

Kongamano hilo limehimiza hospitali kutumia teknolojia kwa uwajibikaji, kusimamia rasilimali kwa ufanisi na kujenga mifumo imara inayoweza kukabiliana na majanga na changamoto za baadaye.

Hospitali ya Taifa Muhimbili (MNH), chini ya uongozi wa Mkurugenzi Mtendaji, Dkt. Delilah Kimambo, MNH itaendelea kuwekeza katika Akili Unde (AI), uendelevu wa huduma bora na usalama kwa wagonjwa, utekelezaji wa mifumo madhubuti, mazingira bora ya kazi na ubunifu katika kuboresha huduma, ufanisi na miundombinu bora inayozingatia mahitaji ya wagonjwa.

Tanzania iliwasilishwa na wakuu wa hospitali kutoka Hospitali ya Taifa Muhimbili (MNH), Taasisi ya mifupa (MOI) na Hospitali ya Benjamin Mkapa (BMH)

ANDREW CHALE ASHEREKEA BIRTHDAY NA WATOTO WA SHALOM NDANI YA NGORONGORO

Karatu - Ngorongoro.

Mdau wa Utalii  na Mazingira Andrew Chale ametimiza miaka 41 kwa tukio la kipekee ndani ya Hifadhi ya Ngorongoro akiwa na watoto wa Kituo cha Shalom - Karatu.

Tukio la 'Karibu Nyumbani sherekea na Ngorongoro' limefanyika 21 Oktoba, 2026, limewezeshwa na Mamlaka ya Hifadhi ya Ngorongoro (NCAA) ambapo Watoto wametembelea Makumbusho ya Olduvai Gorge kujifunza historia ya binadamu na kushuhudia wanyama ndani ya Bonde la Ngorongoro.

"Shukrani kwa NCAA. Nitoe wito kwa Watanzania tutumie vivutio vyetu vya ndani kusherekea siku ya kuzaliwa ama mafanikio." Amesema Chale.

Mbali na ziara ya Utalii Ngorongoro, pia ametoa zawadi katika kituo hicho cha Shalom Orphanage.

Huo ni utaratibu wa kila 21 Oktoba kusherekea siku yake ya kuzaliwa na makundi maalum na wenye uhitaji.